CISeko azken berriak

Otsailaren 16an, 12:30ean, 'Barómetro de febrero 2026'-aren emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

Urtarrilaren 9an, astelehenean, Soziologia Ikerketarako Zentroak emandako 2025eko Soziologia eta Zientzia Politikoko Sari Nazionalaren aurkezpen ekitaldi solemnea egin zen Errege Bilduma Galeriaren auditorioan. Capitolina Díaz Martínezek , Valentziako Unibertsitateko Soziologia irakasleak eta Zientziaren Soziologia genero ikuspegitik aztertu zuen Espainiako lehen emakumeak, Erregearen aitortza jaso zuen akademiko eta ikerketa bikaintasuneko ibilbide biziagatik. CISeko Koordinazio eta Ikerketa zuzendari nagusiak, Silvia García Ramosek , zuzendutako ekitaldi batean, Soziologia Ikerketa Zentroko presidenteak, Jose Félix Tezanosek, bere hitzaldia gogoratuz hasi zuen duela zortzi urte, 2018an, ez zela Soziologia Sari Nazionala jaso zuen emakume bakar bat ere. Bere ahalegin pertsonalari esker, saria bost emakumeri eman zaie ordutik: « Genero Soziologiaren arlo espezifikoetan oso espezializatutako akademikoak dira. Haien lanek eta ikerketek ekarpen garrantzitsuak egiten dituzte gizarte garaikideetan sustatzen ari diren genero-politikekin lotutako arloetan. Beraz, garrantzitsua da azpimarratzea ekarpen multzo honek egungo Soziologiarako berrikuntza eta ekarpen multzo bat osatzen duela, eta horrek, berez, Genero Soziologiari buruzko Tratatu garrantzitsu bat osa dezakeela, gure gizarteen dinamikan gertatu dena, gertatzen ari dena —eta gertatu behar dena— guztiz ulertzeko aukera emanez», adierazi zuen Tezanosek.   CISeko presidenteak eskerrak eman nahi izan zizkion Errege Maiestateari emandako babesagatik, “urtero ohoratzen gaituelako bere presentziarekin eta Zientziekiko eta Arteekiko konpromisoaren adibidearekin, eta guztiontzako eta guztion arteko bizikidetza politikorako baldintza garrantzitsuenekin. Bere eginkizuna instituzionalismo zentzu handiz bete duen Erregea da, eta hori islatzen da Espainiako soziologo eta politologoen aitortza zintzoan ere”. Saridunari egindako laudoriozko hitzaldian, Constanza Tobío irakasleak Capitolina Díazen pentsamenduaren originaltasuna azpimarratu zuen, "irudimen soziologikoa" deitu zuena, baita haren ilusioa eta irmotasuna ere. Díazek iraganeko emakume soziologoen ondarea berreskuratzeko egindako ekarpena goraipatu zuen eta bere ikerketa-lerro original eta aurrerakoienetako batean jarri zuen arreta: genero-alborapenen azterketa teknologia digitalaren aplikazioan eta, orain, adimen artifizialaren aplikazioan. Eta orduan iritsi zen omenduaren hitzaldiaren unea, zeinak jada asko agintzen baitzuen bere izenburu iradokitzaileak: "Emakumeen gizarte-epifania eta soziologiarako dituen ondorioak". Capitolina Díazek bere ibilbidea sendotzen lagundu zioten gizon-emakume guztiei, eta baita ikasle eta geroago irakasle gazte zenean bere etorkizuna moldatu zutenei ere, eskerrak emanez eta ospatuz hasi zuen hitzaldia. Saridunak zientziak emakumeak nola baztertu zituen aztertu zuen, adimen bikainen onespenarekin, eta haien bazterketa-egoera arlo ugaritan, osasunean barne, adibide harrigarriak jarriz.   Eta hala ere, analisi horren amaieran, positibotasun oihu batekin utzi gintuen: “Nola ausartzen naiz emakumeen iraultza arrakastatsua dela aldarrikatzen? Ez al dut ikusten oraindik ere gutxiesten gaituen desberdintasuna? (…) Iraultza feminista bi mende baino gehiagoko aktibismo eta sorkuntza teoriko iraunkorrean oinarritu da, eta horrek pixkanaka emakumeen presentzia ezarri du gizarte-arauetan eta agenda politikoetan. Prozesu honek sufragiotik hasi eta giza eskubideez gozatzerainoko denetarik lortzea ahalbidetu digu, eta, bereziki, genero-berdintasunerako eta ugalketa- eta sexu-eskubideetarako eskubidea. Eskubide hauek, legetik errealitatera igarotzean, emakumeak ikusgarri egin dituzte. Ikusgarritasun hori gure herrialdeko adibide argiekin ilustra dezakegu: pentsa kabineteetan, parlamentuan, epaitegian, kazetaritzan, akademian, ospitaleetan, taxiak eta autobusak gidatzen ikusten ditugun emakumeetan, etab. Gaur egun, emakumeak ikus ditzakegu sari zientifikoak jasotzen. Egia da Nobel sariak, adibidez, oraindik ez direla emakumeei soilik ematen”. Egia da, duela gutxi arte, Madame Curie edo María Ángeles Durán bezalako pertsonaia apartekoek bakarrik jasotzen zituztela ohore gorenak. Gizonezkoen itsaso batean tanta bat besterik ez ziren oraindik. Hala ere, Soziologia eta Zientzia Politikoko Sari Nazionalak emakume soziologoen lana ikusgai egiten ari da orain, gizonezkoen lana bezalako erritmoan. Eta gauza bera gertatzen ari da azken bi urteetan Zientzia Sari Nazionalekin. Arrazoi horiengatik guztiengatik, uste dut itxaropentsu izan gaitezkeela eta esan dezakegula emakumeak, desberdintasun espazio iraunkor eta etsaiei aurre egin behar dieten arren, ikusezin izatetik ia nonahi izatera igaro direla. Entzuleak txalo zaparrada luzez zutitu ziren, eta ekitaldia azkenean Presidentetza, Justizia eta Gorteekiko Harremanetarako ministroak, Félix Bolañosek, amaitu zuen, Gizarte Zientzien funtsezko ekarpena azpimarratuz demokrazia indartzeko eta Espainiako gizartea hobeto ulertzeko. Capitolina Díazen zerbitzu publikoarekiko konpromisoa nabarmendu zuen, bere prestakuntza akademiko sendoa, ikerketa-jarduera oparoa eta nazioarteko ospea azpimarratuz.

Soziologia eta Zientzia Politikoen Sari Nazionala emateko ekitaldia baino egun batzuk lehenago, Capitolina Díazekin hitz egin genuen, eta esan zuen urduri baino hunkituago zegoela. Hori sariaren prestigioagatik eta bere lankideek eurek aitortu ziotelako genero ikuspegiarekin soziologian egindako 30 urte baino gehiagoko lana, baita gizarte justuago eta bidezkoago baten alde laguntzera bideratutako bikaintasun akademikoa ere. «Oso pozik nago babes-jario honekin eta jasotako mezu eta maitasun-adierazpen guztiekin. Jende askok saria berea balitz bezala hartu duela iruditzen zait, eta hori zoragarria da». Diziplina anitzeko ikuspegi batetik, irakaskuntzari eta pedagogiari eskainitako dedikazioak, bere ikerketarekin batera, unibertsitateentzat eta zientzialarien komunitatearentzat eskuragarri dauden tresna sorta bat ekarri du —metodologia-berrikuntza txikiak—. Adibide gisa, softwarearen diseinua aipa daiteke, edozein testu hizkuntza inklusibo batera itzultzeko tresna bat, bere omenez CaDi izenekoa. Halaber, 'Generoaren Gutxieneko Testa' sortu eta ezarri zuen genero-kontzientzia duen ikerketa bermatzeko, eta ikastaro eta prestakuntza-programa ugari garatu ditu unibertsitateko langileei genero-dimentsioa beren ikerketan integratzeko tresnak emateko. “Zaintza-arrakala arrakala guztien ama” dela sinesten jarraitzen du, eta ohartarazten du hezkuntzan oraindik asko dagoela egiteko, bigarren hezkuntza funtsezkoa dela, feminitatea eta maskulinitatea bertan eratzen direlako: «Ez ditugu gure alabak, neskak eta emakume gazteak hezten bakarrak eta lehenengoak izaten jakiteko. Inork ezta gutxiago ere. Neskak eta emakumeak atseginak izateko presiopean harrapatuta daude. Oraindik ere badago gustuko izateko, jator izateko eskakizun bat, eta horrek asko mugatzen du nahi duzuna izateko gaitasuna, neska ona, polita eta atsegina izatetik haratago. Uste dugu besteek adeitasun hori aprobetxatzen utzi behar dugula. Badago atsegin emateko, laguntzeko, jasateko, laguntzeko gogo bat. Eta bitartean, gurea bakarrik den horretan galtzen dugu lurra. Ez gaude hezituta arretaren erdigunea okupatzeko. Espazio zentral hori okupatzen dugu inor molestatzen ez badugu eta gure zaintza-lan guztiak eginda badaude bakarrik». Capitolinak sutsuki hitz egiten du bere ereduei buruz, Maria Ángeles Durán eta Inés Alberdi bezalako soziologoei buruz, beste askoren artean. Aitortzen du haien adibidea ezinbesteko inspirazioa izan dela joerak identifikatzen jarraitzeko, horien atzean dauden arrazoiak aurkitzeko eta irtenbideak emateko. «Uste dut gizarte-pentsamenduari dedikatzen zaizkion emakumeek ez dutela erakundeak deskribatzera mugatzen, baizik eta hauek bizitza-ibilbide zehatzetan nola inskribatzen diren aztertzen dutela; ez dugu ekonomia sistema abstraktu gisa aztertzen, baizik eta mendekotasuna, desberdintasuna eta subjektibotasuna sortzen dituzten harreman material multzo gisa; ez dugu zuzenbidea edo familia esparru normatibo autonomo gisa hartzen, baizik eta gorputzak, denborak eta bizitzak antolatzen dituzten gailu gisa». Bere garaiko produktua da, eta badaki 2026ko otsail honetan, saria eman dioten honetan, emakumeen aurkako diskriminazioa egunero ikusten dela oraindik; hala ere, berez positiboa da: «Aurrerapen izugarriak egin ditugu, oraindik gizonen aliantza behar dugu, eta legeen aldaketa dagoeneko lortu da. Akademian oso presente gaude, justizian eta medikuntzan gure kopuruak etengabe igotzen ari dira, eta baita administrazio publikoetan ere... Gogoratzen dut nola barre egin ziguten Berdintasun Ministeriotik 2009an Ibex enpresen kontseiluetan emakumeen % 15eko presentzia proposatu genuenean... Eta gaur egun % 41 gainditzen dugu...». Eta hala ere, “zientziak oraindik ez ditu emakumeak maite”, kexu da. “Alde batetik, unibertsitateetatik kanporatzen ditu eta ez ditu zientzia-postuetarako hautatzen. Gizonezkoen ikuspegia duten gizonek zuzentzen dute. Haien arauetara egokitu behar duzu, eta desbideratzen bazara, prezioa ordaintzen duzu, establishment-etik kanporatzen zaituztelako. Zientziak ez ditu emakumeak ikusten. Ezin duzu maite ezagutzen ez duzuna”. Eta aitortzen du Soziologia eta Zientzia Politikoko Sari Nazionala eman ziotenetik etengabe hausnartu eta idazteari utzi diola emakumeen ikerketa-lanaren rolari eta zientzia-komunitateari egiten dion ekarpen bereziari buruz. «Emakume pentsalari sozialek soziologiari itzuli zioten kanonak baztertutakoa: gorputza, eguneroko bizitza eta benetako desberdintasuna. Emakume soziologorik gabe, soziologia egiazkoa baino abstraktuagoa izan da. Ez dute urrunetik begiratzen uzten. Erakutsi dute gizarte-ugalketa, zaintza-lana eta mendekotasuna ez direla gai 'bigunak', baizik eta egiturak, eta horiek gabe ezin dugula ulertu botereak nola funtzionatzen duen edo desberdintasunak nola sortzen diren». Eta Soziologia Ikerketa Zentroak gizarte zientzietan ikusezinak ziren emakumeen aitzindari lana berreskuratzeko egindako lana aitortzen du: «Ez daukat hitzik Tezanos irakaslearen ondarearen balioa adierazteko, bere aurrekoek ez zuten ikuspegi bat. Iritsi zenetik, etengabe egin ditu gauzak soziologian emakumeen rola nabarmentzeko: Saria emateko orduan parekotasuna eta oreka bilatuz, gure ekarpenak aitortuz, konferentziak antolatuz, soziologian aitzindari izan diren emakumeen lana berreskuratuz, itzuliz eta herritarren eta erakundeen eskura jarriz. José Félix Tezanosek benetan izan zuen gu ikusteko gaitasuna».   Capitolina Díaz Martínezek Soziologia Sari Nazionala jasoko du otsailaren 9an Erregearen eskutik.

CISek (Espainiako Ikerketa Soziologikoen Zentroak) 'Espainia 2025: Egitura eta Gizarte Aldaketa' lan kolektiboaren azken, bosgarren liburukia argitaratu du. Horrela amaitu da argitalpen-proiektu handinahi hau, non 146 adituk parte hartu duten eta azken hamarkadan Espainian izandako gizarte-aldaketak aztertzea helburu duen. Halaber, “Soziologia Esperimentala: Metodoak, Teoriak eta Aplikazioak” izeneko lana argitaratu da, Koaderno Metodologikoak bilduman (CM 65). Liburu hau , 'Espainia 2025. Egitura eta Gizarte Aldaketa. Zientzia eta Kultura' , CISen Bilduma Kanpoko 57. serieko bosgarren liburukia da. Formatu akademiko zorrotzean idatzia, Espainiako gizartearen bilakaera aztertzen eta alderatzen du azken hamar urteotan Zientzia eta Kultura arloetan, Espainiako gizartearen hainbat alderditan izandako aurrerapenak, geldialdiak eta atzerapausoak azpimarratuz. Liburu honetan, kultura zentzu soziologiko zabalenean ulertzen da, gizabanakoek beren bizitza soziala nola bizi duten moldatzen duten esparru sinboliko, emozional eta ideologikoen multzo gisa. Identitateak, balioak, sinesmenak, praktika kulturalak, zientziaren eta hezkuntzaren eginkizuna, baita sare sozialak eta eredu kulturalak ere aztertzen dira. Bere ibilbideak Espainia eredu kultural pluralista, indibidualizatuago, digitalizatuago eta emozionalki konplexuago baterantz nola mugitzen ari den behatzeko aukera ematen digu. Berri gehiago Lan hau CISeko presidenteak, José Felix Tezanos Tortajadak, eta Constanza Tobío Soler irakasleak, 2021eko Soziologia eta Zientzia Politikoko Sari Nazionalaren irabazleak, editatu dute. Bost liburukiek (1. liburukia: Gizarte-egitura; 2. liburukia: Gizarte-dinamika; 3. liburukia: Egitura ekonomikoa eta desberdintasunak; 4. liburukia: Boterea, politika eta gizartea; eta 5. liburukia: Zientzia eta kultura) hainbat alderdi jorratzen dituzte, besteak beste , Espainiako biztanleriaren ezaugarri demografikoak , familia eta pertsonen arteko harremanak , genero-arrakalak , emakumeen rola , gazteria , etxebizitza- arazoak, migrazioak , landa-mundua, egitura ekonomikoa, enplegua eta kontsumoa, langabezia, gizarte-estratifikazioa eta desberdintasuna, boterea, politika, erakundeak, gizarte-eragileak, eguneroko bizitza, sinesmenak, kultura, identitateak eta zientziaren rola. Metodologia Koadernoen bilduman liburu berri bat ere eskuragarri dago: ' Soziologia Esperimentala: Metodoak, Teoriak eta Aplikazioak '. Metodologia koaderno honek gizarte zientzietan, zehazki soziologian, metodo esperimentalaren ezagutzan eta praktikan ekarpen esanguratsua egitea du helburu. Hala ere, ez dugu alde batera utzi nahi gizarte eta portaera zientzien beste adar batzuen ekarpenak, hala nola zientzia politikoa, psikologia soziala eta ekonomia, zeinen esperimentazioaren adibideek soziologia esperimentala bultzatu eta ikerketa-objektu batean zentratutako diziplina arteko ezagutzaren ideia indartu baitute. Esperimentu bati heltzeko material teorikoa eta praktikoa dauka, ikerketa-arazoa definitzeaz eta esperimentua diseinatzeaz gain, analisi estatistikoa eta ikerketa-txostena ere barne hartzen ditu. Nazioartean egindako esperimentuen lagin anitz batean eta metodo esperimentala arrakastaz aplikatu duten ikertzaileekin egindako elkarrizketetan oinarritzen da, haren konplexutasunak eta xehetasunak azpimarratuz.

Urtarrilaren 30ean, 12:30etan, ICCaren (Índice de Confianza del Consumidor) emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. ICCk Espainiako kontsumitzaileen berriki gertatutako bilakaeraren eta itxaropenen ebaluazioa, haien familia-ekonomiarekin, enpleguarekin eta aurrezki eta kontsumo-aukerekin lotuta hilero biltzen du. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

Urtarrilaren 29an, 12:30ean, 'Postelectoral elecciones autonómicas 2025. Comunidad autónoma de Extremadura'-ikerketaren emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

Etxebizitzarako sarbideak espainiarren % 42,6 kezkatzen jarraitzen du, eta gora egiten ari da zifra, aurreko hilabetea baino hiru puntu gehiago, 2026ko urtarrileko CIS Barometroaren arabera. Arazo ekonomikoak dira bigarren kezka ohikoena, inkestatuen % 21,2k aipatuta, eta gobernua, edo alderdi edo politikari zehatzak, hirugarren gai ohikoena, % 16,6rekin. Kezka pertsonalen hierarkia arloan kontuan hartzen bada, "krisi ekonomikoa" agertzen da lehenik % 30,3rekin, ondoren etxebizitza dator, erantzunen % 28,2rekin, eta osasuna % 21,7rekin. Azpimarratzekoa da erantzule gazteenen artean etxebizitza ere arazo pertsonal nagusi gisa agertzen dela, 18 eta 24 urte bitartekoen artean (% 29,2) eta 25 eta 34 urte bitartekoen artean (% 30,5). * CIS Barometroaren 2026ko urtarrileko datuak, urtarrilaren 5etik 10era bitartean egina, 4.006 elkarrizketarekin.

Venezuelako AEBetako esku-hartze militarraren ondoren, Soziologia Ikerketarako Zentroaren (CIS) urtarrileko Barometroak galderak sartu zituen erantzuleen aldartea eta pertzepzioak neurtzeko gertakari horiei buruz. Inkestak ondorioztatu zuen kontsultatutakoen % 50,3k uste dutela Donald Trumpek “ez duela zuzen jokatu”, % 28,6k uste dutela “zati batean eta zati batean jokatu duela”, eta % 13,6k bakarrik baieztatzen dutela “zuzen jokatu duela”. Gainera, % 71,8k uste du AEBetako presidenteak nazioarteko zuzenbidea eta NBEren Gutuna urratu dituela , kontrakoa uste duten % 15,6ren aldean. Berri honek espainiarrengan eragin dituen sentimenduei dagokienez, % 48,5ek "kezka" diote, % 21,3k "poza" eta % 17k "beldurra". Bestalde, inkestatutakoen % 48,9k adierazi zuten Europar Batasunaren hasierako erreakzioa esku-hartzearekiko "txarra edo oso txarra" izan zela, % 28,8k "ondo edo oso ondo" egin zela adierazi zuten eta % 5,4k bidezkotzat jo zuten. Azkenik, % 61,5ek uste dute Trumpek “munduko bakea arriskuan jarri” duela, eta % 32,1ek ez duela uste. CISen Barometroaren datuak dira hauek, urtarrilaren 5etik 10era bitartean egindakoak, 4.006 elkarrizketarekin.

Aragoiko hauteskunde autonomikoei buruzko CISen hauteskunde aurreko inkestak adierazten du PP dela botoak lortzeko probabilitate handiena duen alderdia, %35,3rekin, PSOEk %26,7 lortuko lukeela, VOXek %15,1era iritsiko litzatekeela, CHAk %6,9ra, IU-Movimiento SUMARrek %5era, Podemos-AVk %2,5era eta Teruel Existek %2,2ra. Eserlekuen banaketari dagokionez, PPk 25 eta 29 eserleku arteko tartean mugituko litzateke, PSOEk 17 eta 23 artean, VOXek 10 eta 13 eserleku artean, CHAk 3 eta 5 eserleku artean lor ditzake, IU-Movimiento Sumarrek 1etik 3ra, Podemos-AVk bat edo bat ere ez luke lortuko eta Teruel Existek 1etik 2ra. Aragoiko egoera. Aragoiko biztanleen % 62,9k diote Aragoiko egungo egoera “oso ona edo ona” dela, % 26,7k “txarra edo oso txarra” dela eta % 9,5ek “justua” dela uste dute. Duela bi urte eta erdiko egoerarekin alderatuta, % 36,9k uste du Aragoiko egoera orokorra berdina dela, % 31,1ek dio “okerragoa edo askoz okerragoa” dela eta % 30,3k “hobea edo askoz hobea” dela. Arazo nagusiak % 22,1ek uste dute etxebizitza dela Aragoiko herritarren arazo nagusia -osasunaren aurretik-, bigarren arazo gisa aipatzen baitute (% 13,8), eta Espainiako landa-eremuen hustuketa hirugarren postuan dago, % 9,1ekin. Aragoiko gobernuaren kudeaketa % 39,5ek Aragoiko gobernuaren kudeaketa "oso ona edo ona" dela diote, % 36,7k "nahikoa", eta % 22,5ek "txarra edo oso txarra". Hurrengo hauteskundeekiko interesa Inkestatutakoen % 48,2k dio Aragoiko hauteskundeei lotutako albisteak eta gaiak "interes handiz edo nahikoz" jarraitzen dituztela, eta % 49,8k, berriz, "interes gutxirekin edo batere ez" dituztela. % 63,6k diote datozen hauteskunde erregionaletan botoa ematean, Aragoiri dagozkion gaiak izango direla garrantzitsuenak, eta % 26,5ek, berriz, Espainiari eragiten dieten gai orokorrak direla gehien axola zaienak. % 8,5ek diote biak berdin garrantzitsuak direla haientzat. Bozkatzeko arrazoiak edo motiboak Hauteskunde hauetan botoa emateko arrazoi edo motibo nagusiari dagokionez, aragoiarren % 45,3k "alderdiaren ideiak eta proposamenak" direla adierazten dute, % 28,7k "iraganean lan ona egin duela", eta % 23,3k "eskuineko alderdiek edo hautagaiei irabaztea eragozten saiatzeko" botoa emango dute. Berak gehien sinpatia sentitzen duen alderdi politikoa Inkestatutakoen % 25,2k adierazi zuten sinpatia gehien sentitzen duten alderdi politikoa PSOE dela, ondoren PP % 25ekin, CHA % 9,2rekin eta laugarren postuan VOX % 9rekin. Nork uste duzu irabaziko dituela hauteskundeak eta nork irabaziko lituzke? Inkestatutakoen % 74,9k uste dute PPk irabaziko dituela hauteskunde hauek. Nork irabazi nahi lukeenari dagokionez, % 32,2k PP, % 25,4k PSOE, % 12,2k Vox eta % 5,9k CHA. Boto-emaileen leialtasun baxua Aragoiko bizilagunen % 54,1ek dio alderdi bati edo besteari botoa ematen diotela, edo batere ez dutela botorik ematen, unean gehien konbentzitzen dituenaren arabera. % 22,1ek beti alderdi berari botoa ematen diote, eta % 19,8k, oro har, alderdi berari. Bozkatzeko erabakiaren unea Inkestatutakoen % 53,3k hauteskunde kanpaina hasi baino askoz lehenago erabakitzen dute zein alderdi edo koaliziori botoa emango dioten. % 18,3k kanpainaren azken astean erabakitzen dute. % 13,5ek hauteskunde kanpainaren hasieran. % 6,5ek hauteskunde egunean bertan. Eta % 6k hausnarketa egunean, hauteskundeen aurreko egunean. Aragoiko hauteskunde aurreko inkesta urtarrilaren 12tik 15era egin zen, guztira 3.313 elkarrizketako laginarekin. Datu osoak CISen webgunean daude eskuragarri interesdun guztientzat.

Urtarrilaren 22an, 12:30ean, 'Preelectoral elecciones autonómicas 2026. Comunidad autónoma de Aragón'-ikerketaren emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

Soziologia Ikerketarako Zentroaren (CIS) 2026ko urtarrileko Barometroaren arabera, inkestatutako espainiarren % 68,4k oso (25,1) edo nahiko (43,3) kezkatuta daudela diote Errusiak Ukraina inbaditzeagatik, % 16,2k "ez oso edo batere kezkatuta" daudela diote, "nahiko kezkatuta" dauden % 12,9ren aldean. Gainera, % 37,2k uste dute Europar Batasunak Ukrainari ematen dion finantza-laguntza handitu beharko lukeela, % 39k uste dute laguntzak orain arte bezala jarraitu beharko lukeela, eta % 14k uste dute gutxiago eman beharko litzatekeela. Gatazka-eremuen berreraikuntzari dagokionez adostasun handiagoa dago, inkestatuen % 76k onartzen baitute Europan izoztutako Errusiako funtsak Ukrainari finantza-laguntza emateko erabiltzea, eta % 15,3k aurka. CIS Barometroaren 2026ko urtarrileko datuak, urtarrilaren 5etik 10era eginak, 4.006 elkarrizketarekin

CISek bere hileroko barometroa egin du boto-asmoei, ministroen eta buruzagi politikoen balorazioei eta gaurkotasuneko beste gai batzuei buruzko ohiko galderekin, hala nola Venezuelako egoera Nicolás Maduro atxilotu ondoren edo Errusiak Ukraina inbaditu ondoren. Urtarrileko bozketa-estimazioari dagokionez, PSOEk botoen % 31,7 lortuko luke, PP % 23an geratuko litzateke, VOX % 17,7an, SUMAR % 7,2an eta Podemos % 3,5ean. Pedro Sánchez, liderrik baloratuena Pedro Sánchez da lider politikorik baloraziorik altuena duena, 4,13ko batez besteko puntuazioarekin; ondoren Yolanda Díaz datoz, 3,94rekin; Alberto Núñez Feijóo, 3,54rekin; eta Santiago Abascal, 2,74rekin. Inkestatutakoen % 38,7k Pedro Sánchez da lehen ministro izateko faboritoa, Santiago Abascalengandik 22,2 puntuko aldearekin, azken hau % 16,5ek nahiago baitute eta PPko buruzagiaren aurretik bigarren postuan baitago. Alberto Núñez Feijóo da faboritoa % 15,4rekin, Gabriel Rufián % 6,7rekin, Isabel Díaz Ayuso % 6,1ekin eta Yolanda Díaz % 4,9rekin. Ministroen ebaluazioa Carlos Cuerpo, Ekonomia, Merkataritza eta Enpresa ministroa, 5,27ko batez besteko balorazioarekin, da ministrorik balorazio handiena jaso duena, eta ondoren Margarita Robles Defentsa ministroa dator, 4,82ko balorazioarekin. Hirugarren postuan Pablo Bustinduy dago, Gizarte Eskubideen, Kontsumo Gaien eta 2030 Agendaren ministroa, 4,81eko balorazioarekin. AEBen esku-hartze militarra Venezuelan Urtarrilaren 3an Venezuelan Estatu Batuek egindako bonbardaketaren eta esku-hartze militarraren ondoren, inkestatutakoen % 62,9k gaiari buruzko "informazio asko edo nahiko" zutela adierazi zuten, gizonen % 68,3k eta emakumeen % 57,6k zifra hori eman zutelarik. % 32,8k "informazio gutxi edo batere ez" zutela adierazi zuten, eta % 1,7k bakarrik adierazi zuten "nahiko" informazioa zutela. Berri honek espainiarrengan eragin dituen sentimenduei dagokienez, % 48,5ek "kezka" adierazi dute. Zentzu honetan, alde nabarmena dago emakumeen (% 55,3) eta gizonen (% 41,1) artean. Gainera, gizarte-klasearen identifikazio subjektiboa kontuan hartuta, "langile klasea/langileak/proletarioa" direnek kezka handiagoa (% 61,1) adierazten dute gainerakoek baino, eta kezka hori ez da inola ere % 50era iristen. Bigarren sentimendu ohikoena “poza” da % 21,3rekin, eta ondoren “beldurra” dator % 17,2rekin, emakumeek beldurra adierazten dutenaren (% 23,1) eta gizonek (% 10,9) ehuneko aldea nabarmena izanik. Inkestatutakoen % 50,3k uste du Donald Trumpek ez duela zuzen jokatu Venezuelan militarki esku hartuz, % 28,6k uste dute “zati batean bai eta zati batean ez” eta % 13,6k bakarrik diote “zuzen jokatu duela”. Gainera, % 61,5ek uste dute Trumpek munduko bakea arriskuan jarri duela esku-hartze honekin, emakumeen (% 69,7) eta gizonen (% 52,8) artean alde nabarmena dagoelarik. % 32,1ek uste du ez duela munduko bakea arriskuan jarri. % 71,8k uste dute esku-hartze militar honekin eta Maduro eta bere emaztea atxilotu izanarekin, Estatu Batuek Nazio Batuen Gutuna eta nazioarteko zuzenbidea urratu dituztela, eta % 15,6k uste dute ez dela urratu. Bestalde, espainiarrek uste dute Europar Batasunaren hasierako erreakzioa “txarra edo oso txarra” izan dela (% 48,9), % 28,8k dio “ondo edo oso ondo” egin dutela eta % 5,4k batez bestekoa izan dela. Errusiak Ukraina inbaditu eta Ekialde Hurbileko gerra Inkestatutakoen % 68,4k "oso edo nahiko kezkatuta" sentitzen dira Errusiak Ukraina inbaditzeagatik, % 16,2k "gutxi edo batere ez" eta % 12,9k "nahiko kezkatuta". Gainera, % 37,2k adierazten dute Europar Batasunak laguntza ekonomiko gehiago eman beharko liokeela Ukrainari, % 39k uste dute laguntzak orain arte bezala jarraitu beharko lukeela, eta % 14k uste dute Ukrainari diru gutxiagorekin lagundu beharko lioketela. Aitzitik, adostasun handiagoa dago Europan izoztutako Errusiako funtsak Ukrainaren berreraikuntzan finantzarioki laguntzeko erabili behar diren ala ez erabakitzeko orduan, % 76,7 alde eta % 15,3 kontra baitira. Barometro honek Ekialde Hurbileko gerrari buruz ere galdetu zuen. Espainiarren % 57,2k “oso edo nahiko kezkatuta” sentitzen dira, eta kezka hori handiagoa da emakumeen artean (% 64) gizonen artean baino (% 50,1). % 22,8k diote “ez oso edo batere kezkatuta” daudela, eta % 17,6k diote “nahiko” kezkatuta daudela. Espainiako arazoak. Espainian gaur egun dagoen arazo nagusia, inkestatutakoen arabera, etxebizitza da (% 42,6), aurreko hilabetean baino hiru puntu gehiago; ondoren, krisi ekonomikoa dator, izaera ekonomikoko arazoak, % 21,2ren arazoa dena, eta hirugarren postuan Gobernua eta alderdi edo politikari zehatzak (% 16,6). Jendeari pertsonalki gehien eragiten dioten arazoak hauek dira: krisi ekonomikoa (% 30,2); etxebizitza (% 28,2) eta osasuna (% 21,7). Egoera ekonomiko pertsonala eta orokorra Espainiarren % 64,4k uste dute beren egungo egoera ekonomiko pertsonala “oso ona edo ona” dela, eta % 24,4k “txarra edo oso txarra” dela dioten bitartean. Espainiako egoera ekonomiko orokorrari dagokionez, % 38,6k “ona edo oso ona” dela uste dute, eta % 54k “txarra edo oso txarra”. Klima aldaketa Inkestatutakoen % 71k klima-aldaketarekin “oso edo nahiko” kezkatuta daude gaur egun, eta % 27,1ek, berriz, “ez oso edo batere kezkatuta” daudela diote. Datu hauek eta beste batzuk urtarrilaren 5etik 10era bitartean egindako barometroan bildu dira, 4.006 elkarrizketarekin.

Urtarrilaren 16an, 12:30ean, 'Barómetro de enero 2026'-aren emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

CISen "Gabonekiko sentimenduak eta jokabideak" ikerketak espainiarrei galdetu die oporraldi honek eragiten duen erreakzio emozionalari buruz. Inkestatutakoen % 84,9k dio opor hauek familiarekin egoteko garaiak direla, beraz, % 81,2k gurekin ez daudenen falta sentitzen dute. % 44,4k uste dute Gabonak bere izaera komertzialak definitzen dituela (izan ere, % 30,1ek kontsumismoarekiko arbuioa adierazten dute) eta % 36k sentimendu erlijiosoarekin lotzen dituzte. Dekorazioa eta aisialdia Garai honetan etxeak apaintzeko aukeratzen dituzten elementu bereizgarriei dagokienez, Gabonetako zuhaitza nabarmentzen da, % 77,7k jarrita, ondoren jaiotza-eszena dator, % 50,4k oraindik jartzen duena, eta % 24k jaiotza-eszena zibil edo laiko bat instalatzen dute. Aisialdi eta bidaia-planei dagokienez, inkestatutakoen % 63,7k adierazi zuten ez zutela Gabonetan aisialdirako bidaiarik egingo. Bidaiatu zutenek kultura-bidaiak aukeratu zituzten, museoak eta monumentuak bisitatuz (% 14,5), ondoren landa- eta natura-guneak (% 9,9), elur-kirolak (% 2,5) eta eguzki eta hondartzako helmugak (% 2,5).

CISek (Espainiako Ikerketa Soziologikoen Zentroa) espainiarrek Gabonak jasateko dituzten jarrerei eta jokabideei buruzko inkesta bat egin du. Ohiturak, bidaiak eta zer opari eman dira ikerketa honetan sartutako galderetako batzuk. Inkestatutakoen % 87,6k adierazi zuten Gabonetan ohikoena den jarduera "familiari edo lagunei opariak ematea" dela, % 78,1ek "Gabonetako edo Erregeen loterian jolasten" dutela esan zuten, eta % 77,7k adierazi zuten "zuhaitz bat edo bestelako Gabonetako apaingarriak jartzea" dela garai horretan egiten dutena. Alderantziz, espainiarren % 66,6k esan zuten ez direla "Gabonetako ospakizun erlijiosoetara" joaten, eta % 49,3k ez dutela "jaiotza eszenarik" jartzen etxean. Egun horietan bidaiatu ohi duten pertsonen artean, % 39,9k dio bidaia kulturalak egiten dituela, hala nola museoak edo monumentuak bisitatzea, % 27,1ek naturara edo landa eremuetara bidaiak egiten dituela, eta % 7k adierazi du neguko kirolak egitera bidaiatzen duela. Gabonak ala Errege Magoen eguna? Espainiarren % 41,6k dio Errege Magoen egunean opariak ematen dizkietela etxean, Gabonetan dela dioten % 17,6rekin alderatuta. % 33,9k dio bi jaiegunetan opariak ematen dizkietela etxean, eta inkestatutakoen % 5,9k dio ez dutela oparirik ematen bietan ere. Inkestatutakoen % 49k Gabon gaua senideen etxeetan igarotzen dute, % 47k beren etxeetan eta % 1ek lagunekin. Gainera, % 68,6k diote normalean senideekin afaltzen dutela, % 60,3k bikotekidearekin eta beste % 60,3k seme-alabekin. Gabonak dira… % 84,9rentzat jaiegun hauek familia-izaerakoak dira, % 44,4k merkataritza-jaiegunak direla diote eta % 36,1ek erlijio-esangura duten jaiegunak direla. % 83,8k dio urteko sasoi honetan “familiara hurbiltzeak” Gabonak modu berezi batean sentiarazten dizkiela, % 82,2k aitortzen dute urteko sasoi honetan gehien sentitzen dutena “sentimendu onak eta eskuzabaltasuna” direla, eta % 81,2k diote gehien sentitzen dutena “hemen ez dauden edo urrun dauden maiteen irrika” dela. Espainiarrek opor hauetan gehien gozatzen dutena familiarekin biltzea da (% 62,8), Errege Magoen Gaueko haurren zirrara (% 6,9) eta giroa, poza, argiak eta apaingarriak (% 4,6) baino askoz handiagoa. Beste aldean, espainiarrek Gabonetan gutxien gustuko dutena kontsumismoa da (% 30,1), ondoren jendearen zalaparta (% 14,6) eta gurekin ez daudenak gogoratzea (% 5,9). Datu hauek eta beste batzuk abenduaren 18tik 23ra egin zen eta 3.022 elkarrizketako lagina duen 'Gabonekiko sentimenduak eta jokabideak' ikerketan aurki daitezke.

Urtarrilaren 9an, 12:30ean, 'Sentimientos y comportamientos ante la Navidad'-ikerketaren emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

Se publica la adjudicación provisional de plazas y ayudas de matrícula correspondientes al XXXIV Curso de Posgrado de formación de especialistas en investigación social aplicada y análisis de datos 2025-2026

El CIS ha realizado la quinta encuesta sobre tendencias sociales en la que se pregunta a los ciudadanos por cuestiones como la igualdad, la automatización del trabajo, el papel del Estado en la vida de los españoles o por el futuro político y social dentro de 10 años, entre otros temas.  Un 57,6% asegura que le interesan “mucho o bastante” las cuestiones políticas, una tendencia al alza de ocho puntos porcentuales frente al 49,6% del año 2021. Un 20,6% señala que le interesan “poco o nada”, lo que confirma una tendencia descendente desde el 23,4% del año 2021. Por último, un 21,5% afirma que “regular”, mostrando también una tendencia a la baja desde el 26,6% del año 2021.  En cuanto a las decisiones políticas tomadas durante los dos últimos años -como pueden ser votar, no votar o manifestar una u otra opinión-, un 30,4% manifiesta que quien más le ha influido han sido las redes sociales e internet, un 28,8% la televisión, un 23,6% la actuación de un candidato o candidatos, y un 21,7% alguna persona concreta de la familia o amigos. El papel del Estado en la vida económica El 68,6% de los encuestados afirma que el Estado sí debe intervenir en la economía, mientras que un 24,3% responde que no. Un 2,6% duda sobre si debe o no hacerlo y un 1,9% contesta que depende de las condiciones económicas. Entre los que piensan que el Estado si debe intervenir en la vida económica, un 79,1% asegura que debe intervenir “solo en determinados sectores de interés público y fijando orientaciones generales” y 17,9% afirma que debe “dirigir y planificar toda la actividad económica”. Favorecer la igualdad El 56,5% de los encuestados está a favor de “favorecer la igualdad y solidaridad entre personas”, en cambio, el 36,3% asegura que “hay que dejar que cada cual llegue a lo más alto que pueda con su esfuerzo y trabajo”. Un 6,1% está a favor de “un equilibro entre los dos aspectos”. Si comparamos el dato con los años anteriores, la evolución de las personas que creen que es necesario favorecer la igualdad tiene una tendencia descendente, ya que en 2021 el porcentaje era del 62,7%. Por el contrario, va en aumento la evolución sobre el pensamiento del esfuerzo individual, que ha aumentado 10,3 puntos porcentuales en este periodo, desde el 26% del año 2021. Confianza en organizaciones e instituciones La Constitución Española es la que más confianza genera entre los encuestados sacando un 6,40 sobre 10, le sigue el Tribunal Constitucional con un 5,02 y en tercer lugar está la justicia (4,90). Hace 5 años… El 52,8% dice que tenía más confianza en los partidos políticos hace 5 años que ahora y un 39,2% afirma que tiene la misma. El 37,8% asegura que antes tenía más confianza en el Gobierno, mientras que un 48% dice que “igual que ahora”, y el 35,6% de los españoles dice que antes confiaba más en los medios de comunicación, aunque el 53,9% asegura que confía igual que ahora. Dentro de 5 años… Planteando la misma cuestión a futuro, el 48,9% de los encuestados asegura que confiará menos en los partidos políticos que ahora, mientras que el 27,8% dice que confiará lo mismo que ahora. Sobre el Gobierno de España, el 37,4% indica que confiará menos que ahora, el 32,4% que lo mismo y el 19,8% dice que confiará más dentro de 5 años que ahora.  Identidades sociales básicas Los españoles tienden a identificarse prioritariamente con ámbitos y sectores más genéricos, como las personas de su misma edad y generación, un 42,8%, y con los que tienen sus mismas aficiones, gustos y modas, un 28,6%. En un segundo nivel aparecen los que se identifican con los que tienen su misma profesión y trabajo, un 23%, y con los que tienen sus mismas ideas políticas, un 22,8%. Cambios sociales y económicos El 69% cree que de aquí a 10 años habrá “muchos o bastantes” cambios sociales y económicos, el 27,4% dice que habrá “pocos o ningún cambio” y el 1,2% que “ni muchos ni pocos”. De las personas que afirman que sí habrá cambios, un 39,6% piensa que serán “positivos o muy positivos” y un 40,9% dice que serán “negativos o muy negativos”. Sobre la influencia mundial de los territorios, el 38,8% coincide en que la Unión Europea será menos influyente de aquí a 10 años, el 77,2% cree que China será mucho más que ahora y el 41% afirma que Estados Unidos también será más influyente que hoy en día. En cuanto a los robots industriales y sistemas automáticos, el 82,3% reconoce que aumentará mucho o bastante su uso de aquí a 10 años. Solo un 14,7% cree que aumentará  poco o nada su uso. Además, el 55,1% de los encuestados cree que el uso de los robots dará lugar a un aumento de paro, mientras que el 25,8% piensa que no influirá en el empleo. Solo un 12% asegurá que darán más trabajo. El 49% coincide en que el teléfono móvil es el objeto que simboliza en mayor grado la época actual, seguido del portátil (32,5%) y en tercer lugar de la tecnología en general con un 17,6%. Sobre los dos problemas del mundo de aquí a 10 años, los encuestados afirman que las guerras en primer lugar con el 24,2% y el hambre o falta de alimentos según el 19%. Nuestro país dentro de 10 años El 71,6% cree que habrá más mujeres en puestos de responsabilidadque ahora dentro de diez años. Un  61,6% cree que habrá más violencia y un 46,7% que habrá menos personas con creencias religiosas.  En cuanto a las familias, el 79,4% considera que habrá más soledad y alislamiento, el 64,4% apuesta porque habrá más separaciones y divorcios, y el 68,5% dice que habrá menos nacimientos. Sobre al paro o la falta de trabajo, el 70,4% asegura que habrá más diferencias sociales y económicas que ahora, el 52,7% indica que habrá más delincuencia y el 44,7% mayor consumo de drogas. Un 83,7% está convencido de que habrá robots que sustituyan a trabajadores y el 76,6% más personas teletrabajando. Entre las desigualdades entre países ricos y pobres, el 64,4% de los españoles cree que dentro de 10 años habrá aún más desigualdades y un 69,2% afirma que habrá más personas que emigren de los países pobres a los países ricos.  Estos y otros datos se encuentran en el estudio ‘Desigualdad y tendencias sociales’ que se ha realizado del 9 al 15 de diciembre y cuenta con una muestra de 4.031 entrevistas.   

Abenduaren 23an, 12:30ean, 'Encuesta sobre tendencias sociales (V)'-aren emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.

Abenduaren 22an, 12:30etan, ICCaren (Índice de Confianza del Consumidor) emaitzen aurrerapena komunikabide eta interesdun guztientzat eskuragarri Centro de Investigaciones Sociológicas webgunean (www.cis.es) egongo da. ICCk Espainiako kontsumitzaileen berriki gertatutako bilakaeraren eta itxaropenen ebaluazioa, haien familia-ekonomiarekin, enpleguarekin eta aurrezki eta kontsumo-aukerekin lotuta hilero biltzen du. Edozein zalantza argitzeko, Komunikazioko telefonoak 91 580 76 25 / 664 470 083 dira.